| Â | Â | Â |
|
1919 yılı baÅŸlarında Ä°ngilizler, Türklerin Pontusçulara karşı geliÅŸtirmiÅŸ oldukları direniÅŸlerden rahatsız olmaya baÅŸlamışlardı. Damat Ferit PaÅŸa, Sadrazam olduktan sonra sorunun çözümü için yollar aramaya baÅŸlamıştı. 30 Nisan 1919′da 9. Ordu MüfettiÅŸliÄŸine atanan Mustafa Kemal, Samsun’a, görev  bölgesindeki iç huzuru saÄŸlamak, silah ve cephaneleri toplamak,  vatandaÅŸlara silah dağıtılmasını engellemek ve bunu yapan kuruluÅŸları  ortadan kaldırmak üzere gönderildi.  16 Mayıs 1919′da Samsun’a hareket eden Mustafa Kemal 19 Mayıs 1919′da  Samsun’a çıktı. Ä°ngilizlerin denetiminde olan Samsun’da milli mücadele  hareketi için istediklerini gerçekleÅŸtiremeyeceÄŸini anlayan Mustafa Kemal,  25 Mayısta Havza’ya geçti. Samsun’a çıkışını Mustafa Kemal, Nutuk’ta  şu ÅŸekilde anlatmıştır :
|
 |  |
” 1919 yılı Mayıs’ının 19′uncu günü Samsun’a çıktım. Genel durum ve manzara : Osmanlı Devleti’nin içinde bulunduÄŸu durum, Dünya Savaşı’nda yenilmiÅŸ, Osmanlı ordusu her tarafta zedelenmiÅŸ, Åžartları ağır bir ateÅŸkes AntlaÅŸması imzalamış, Büyük Harbin uzun yılları boyunca, millet yorgun ve fakir bir halde. Milleti ve memleketi Dünya Savaşı’na sokanlar, kendi hayatları endiÅŸesine düşerek memleketten kaçmışlar. Saltanat ve hilafet makamında bulunan Vahdettin, soysuzlaÅŸmış, ÅŸahsını ve yalnız tahtını emniyete alabileceÄŸini hayal ettiÄŸi alçakça tedbirler araÅŸtırmakta. Damat Ferit PaÅŸa’nın baÅŸkanlığındaki hükümet aciz, haysiyetsiz, korkak, yalnız PadiÅŸahın iradesine tabi ve onunla beraber ÅŸahıslarını koruyabilecek herhangi bir duruma razı, Ordunun elinde silahları ve cephanesi alınmış ve alınmakta. Ä°tilaf Devletleri, ateÅŸkes AntlaÅŸmasının hükümlerine uymaÄŸa lüzum görmüyorlar. Birer vesileyle itilaf donanmaları ve askerleri Ä°stanbul’da Adana vilayeti Fransızlar, Urfa, MaraÅŸ, Gaziantep Ä°ngilizler tarafından iÅŸgal edilmiÅŸ. Antalya ve Konya’da Ä°talya askeri birlikleri, Merzifon ve Samsun’da Ä°ngiliz askerleri bulunuyor. Her tarafta yabancı subay ve memurlar ve ajanlar faaliyette. Nihayet baÅŸlangıç kabul ettiÄŸimiz tarihten dört gün önce 15 Mayıs 1919′da itilaf Devletleri’nin uygun görmesiyle Yunan ordusu Ä°zmir’e çıkartılıyor. Bundan baÅŸka, memleketin her tarafından Hıristiyan azınlıklar gizli, açık milli emel ve maksatlarını gerçekleÅŸtirmeÄŸe, devletin bir an evvel çökmesine, çalışıyorlardı. “
Yorum Yapın